Δημοσιεύθηκε στις 23.09.2023
Από την 18η Σεπτεμβρίου 2026 τέθηκε σε λειτουργία η νέα ηλεκτρονική πλατφόρμα «metavoles» του Ελληνικού Κτηματολογίου για τη διόρθωση των ορίων και γενικότερα των γεωμετρικών στοιχείων των ακινήτων στα κτηματολογικά διαγράμματα. Η έναρξη λειτουργίας της πλατφόρμας δεν αποτελεί απλώς την ψηφιοποίηση της μέχρι σήμερα διαδικασίας. Αντίθετα, διαμορφώνεται ένα νέο διαδικαστικό πλαίσιο για τη διόρθωση των γεωμετρικών στοιχείων (λάθη στα όρια, το εμβαδόν, το σχήμα ή τη θέση του ακινήτου) από την υποβολή της αίτησης έως την έκδοση της σχετικής απόφασης και κατά περίπτωση την επανεξέτασή της.
Με την έναρξη ισχύος του νέου πλαισίου καταργήθηκαν, με τις προβλεπόμενες μεταβατικές εξαιρέσεις, η διαδικασία της παρ. 2 του άρθρου 19 ν. 2664/1998 για τη διόρθωση γεωμετρικών στοιχείων των κτηματολογικών εγγραφών και η δυνατότητα διόρθωσης γεωμετρικών στοιχείων γεωτεμαχίου ως πρόδηλου σφάλματος κατά την
Η νέα διαδικασία, που προβλέπεται από τον Ν. 5142/2024, αφορά περιπτώσεις στις οποίες η κτηματολογική απεικόνιση ενός γεωτεμαχίου χρειάζεται διόρθωση ως προς το εμβαδόν, το σχήμα ή τη θέση του, δηλαδή για τα στοιχεία που το Κτηματολόγιο χαρακτηρίζει ως «γεωμετρικά στοιχεία» του ακινήτου.
Παρά ταύτα, η ηλεκτρονική υποβολή δεν σημαίνει ότι ο ιδιοκτήτης ολοκληρώνει αυτόματα μόνος του όλη τη διαδικασία. Η αίτησή του θα πρέπει να ελεγχθεί από ιδιώτη μηχανικό, ο οποίος αναλαμβάνει την τεχνική τεκμηρίωση του αιτήματος και δημιουργεί το φάκελο της διόρθωσης. Περαιτέρω όταν από τη μεταβολή επηρεάζονται όμορες ιδιοκτησίες ενεργοποιείται η διαδικασία συγκατάθεσης, κοινοποίησης ή υποβολής αντίρρησης από τους επηρεαζόμενους ιδιοκτήτες..
Η διαδικασία είναι εξωδικαστική και ξεκινά με ηλεκτρονική αίτηση και δίνει στον πολίτη τη δυνατότητα να παρακολουθεί την υπόθεσή του, να απαντά σε αίτημα όμορου ιδιοκτήτη που επηρεάζει την ιδιοκτησία του και, εφόσον διαφωνεί με την απόφαση του Κτηματολογίου, να προχωρήσει στην προβλεπόμενη προσφυγή.
- Τι πρέπει να γνωρίζει ο ιδιοκτήτης υποβάλλει την αίτησή του στην εφαρμογή «metavoles»;
- Ποια δικαιολογητικά πρέπει να συνυποβάλει;
- Σε ποιο στάδιο αναλαμβάνει ο μηχανικός;
- Τι συμβαίνει όταν η διόρθωση επηρεάζει το διπλανό ακίνητο και ποιες δυνατότητες έχει εάν διαφωνεί με την τελική απόφαση;
Αμέσως κατωτέρω παρουσιάζεται η διαδικασία της ανωτέρω αιτήσεως βήμα-βήμα.
Τι διορθώνεται μέσω του «metavoles»
Η νέα διαδικασία αφορά γεωμετρικές διορθώσεις και δεν πρέπει να συγχέεται με κάθε άλλη διόρθωση στοιχείων στο Κτηματολόγιο. Μπορεί, για παράδειγμα, να υπάρχει ζήτημα όταν το ακίνητο εμφανίζεται στο κτηματολογικό διάγραμμα με λανθασμένο όριο, διαφορετικό σχήμα ή θέση ή όταν η γεωμετρική αποτύπωση οδηγεί σε διαφορετικό εμβαδόν.Το Ελληνικό Κτηματολόγιο επισημαίνει ότι οι νομικές και τεχνικές πληροφορίες συνδέονται με το ακίνητο μέσω του μοναδικού ΚΑΕΚ και ότι, όταν διαπιστώνονται αστοχίες στα κτηματολογικά διαγράμματα ως προς τα γεωμετρικά στοιχεία, μπορεί να ζητηθεί η διόρθωσή τους.
Δικαίωμα υποβολής έχει κάθε φυσικό ή νομικό πρόσωπο που διαθέτει έννομο συμφέρον, καθώς και πρόσωπο που έχει εξουσιοδοτηθεί σχετικά. Το επίσημο εγχειρίδιο διευκρινίζει ότι εξουσιοδοτημένο πρόσωπο μπορεί να είναι και ο μηχανικός στον οποίο έχει ανατεθεί η σχετική εντολή.
Βήμα 1: Είσοδος στην εφαρμογή με κωδικούς TaxisNet
Ο ενδιαφερόμενος ιδιοκτήτης εισέρχεται στην εφαρμογή και ταυτοποιείται μέσω gov.gr με τους κωδικούς TaxisNet. Μετά την επιτυχή σύνδεση μεταφέρεται στην αρχική σελίδα, όπου έχει πρόσβαση στο μενού με τις διαθέσιμες λειτουργίες. Μεταξύ αυτών εμφανίζονται το «Νέο Αίτημα», τα «Εξερχόμενα Αιτήματα», τα «Εισερχόμενα Αιτήματα», τα «Αιτήματα με Εξουσιοδότηση» και οι «Προσφυγές».
Βήμα 2: Δημιουργία νέου αιτήματος
Ο ιδιοκτήτης που επιθυμεί να ζητήσει γεωμετρική διόρθωση για δικό του ακίνητο επιλέγει το πεδίο «Νέο Αίτημα». Η διαδικασία περιλαμβάνει την επιλογή του ακινήτου, τη συμπλήρωση των απαιτούμενων στοιχείων, τη μεταφόρτωση εγγράφων και την ανάθεση του αιτήματος σε ιδιώτη μηχανικό.
Πριν ξεκινήσει, είναι σκόπιμο ο ιδιοκτήτης να έχει συγκεντρώσει τα διαθέσιμα στοιχεία του ακινήτου. Το Κτηματολόγιο συστήνει να υπάρχουν έτοιμα τα αναγκαία έγγραφα, όπως τοπογραφικά διαγράμματα, τίτλοι ιδιοκτησίας, πιστοποιητικά και τυχόν εξουσιοδοτήσεις, καθώς και να έχει επιλεγεί ο ιδιώτης μηχανικός που θα αναλάβει την υπόθεση.
Βήμα 3: Επιλογή ακινήτου και ΚΑΕΚ
Στο επόμενο στάδιο ο ιδιοκτήτης επιλέγει το ακίνητο για το οποίο ζητείται η διόρθωση.
Κεντρικό στοιχείο της διαδικασίας είναι ο Κωδικός Αριθμός Εθνικού Κτηματολογίου (ΚΑΕΚ), μέσω του οποίου συνδέονται οι πληροφορίες της κτηματολογικής βάσης με το συγκεκριμένο ακίνητο. Ο πολίτης μπορεί επίσης να ξεκινήσει αίτημα για ακίνητο τρίτου, εφόσον διαθέτει την απαιτούμενη εξουσιοδότηση. Η εφαρμογή διαθέτει ξεχωριστή διαδικασία για «Αίτημα με Εξουσιοδότηση».
Βήμα 4: Ανάθεση της υπόθεσης σε μηχανικό
Η γεωμετρική διόρθωση δεν ολοκληρώνεται μόνο με τις ενέργειες του ιδιοκτήτη. Σειρά έχει η τεχνική επεξεργασία της υπόθεσης από ιδιώτη μηχανικό. Ο μηχανικός ταυτοποιείται μέσω της πλατφόρμας του Τεχνικού Επιμελητηρίου Ελλάδος και αφού αναλάβει την υπόθεση, προχωρά στην τεχνική τεκμηρίωση της ζητούμενης μεταβολής.
Στις αρμοδιότητές του περιλαμβάνονται η συμπλήρωση του Κωδικού Ηλεκτρονικού Διαγράμματος (ΚΗΔ), η προσθήκη συνοδευτικών εγγράφων, ο έλεγχος των δικαιολογητικών που έχει επισυνάψει ο ιδιοκτήτης και η καταχώρηση του φακέλου. Ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται στο Διάγραμμα Γεωμετρικών Μεταβολών (ΔΓΜ), καθώς το αναλυτικό εγχειρίδιο του Κτηματολογίου επισημαίνει ότι λανθασμένο ΔΓΜ μπορεί να αποτελέσει αιτία απόρριψης της αίτησης.
Βήμα 5: Ο μηχανικός ολοκληρώνει τον φάκελο
Μετά την ανάληψη της υπόθεσης, ο μηχανικός ελέγχει τα στοιχεία που έχει καταχωρίσει ο ιδιοκτήτης ή ο εξουσιοδοτούμενος και συμπληρώνει την τεχνική πλευρά του φακέλου. Ο ρόλος του δεν περιορίζεται μόνο στο διάγραμμα. Στο στάδιο της υποβολής προβλέπεται επίσης η διαχείριση των συγκυρίων και των όμορων ιδιοκτησιών που επηρεάζονται από τη ζητούμενη μεταβολή, καθώς και η επιλογή του προβλεπόμενου τρόπου κοινοποίησης.
Αφού ολοκληρωθούν οι ενέργειες του μηχανικού, η διαδικασία συνεχίζεται ηλεκτρονικά και ο ιδιοκτήτης μπορεί να παρακολουθεί την κατάσταση της υπόθεσής του και να προχωρήσει στα επόμενα στάδια.
Βήμα 6: Τι γίνεται όταν επηρεάζεται ο όμορος ιδιοκτήτης
Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται στις όμορες ιδιοκτησίες, καθώς μια διόρθωση ορίων μπορεί να επηρεάζει τα γεωμετρικά στοιχεία και τα εμπράγματα δικαιώματα γειτονικού ακινήτου. Γι’ αυτό η νέα διαδικασία προβλέπει τη συμμετοχή των επηρεαζόμενων δικαιούχων. Ο ιδιοκτήτης που λαμβάνει μέσω της εφαρμογής αίτημα όμορου ιδιοκτήτη, το οποίο επηρεάζει την ιδιοκτησία του, έχει τη δυνατότητα είτε να αποδεχθεί το αίτημα είτε να υποβάλει αντίρρηση. Η ηλεκτρονική υποβολή μιας αίτησης, συνεπώς, δεν σημαίνει ότι η ζητούμενη μεταβολή γίνεται αυτομάτως αποδεκτή όταν επηρεάζονται δικαιώματα τρίτων.
Βήμα 7: Πότε αρκεί η συγκατάθεση του όμορου;
Εάν οι επηρεαζόμενοι δικαιούχοι συγκατατίθενται στη ζητούμενη διόρθωση, ή είχαν ήδη συγκατατεθεί πριν από την έναρξη της διαδικασίας, το επίσημο εγχειρίδιο αναφέρει ότι δεν υπάρχει υποχρέωση κοινοποίησης. Η συγκατάθεση μπορεί να αποδεικνύεται:
· με σχετική δήλωση ενώπιον συμβολαιογράφου,
· με υπεύθυνη δήλωση στην οποία βεβαιώνεται αρμοδίως το γνήσιο της υπογραφής,
· με δήλωση συγκατάθεσης μέσα από την ίδια την εφαρμογή.
Σε κάθε περίπτωση, η δήλωση πρέπει να περιλαμβάνει ρητή αποδοχή της συγκεκριμένης γεωμετρικής διόρθωσης, όπως αυτή αποτυπώνεται στο Διάγραμμα Γεωμετρικών Μεταβολών.
Βήμα 8: Πότε απαιτείται επίδοση;
Όπου απαιτείται νόμιμη επίδοση, στη διαδικασία μπορεί να εμπλακεί δικαστικός επιμελητής. Και αυτό το στάδιο έχει ενταχθεί στο ψηφιακό περιβάλλον του «metavoles». Ο δικαστικός επιμελητής μπορεί μέσω της εφαρμογής να αναλαμβάνει την υπόθεση, να λαμβάνει τα έγγραφα που πρέπει να επιδοθούν, να καταχωρίζει τα στοιχεία της επίδοσης και να μεταφορτώνει τα αντίστοιχα αποδεικτικά. Έτσι, στον ηλεκτρονικό φάκελο συγκεντρώνεται και η τεκμηρίωση της κοινοποίησης.
Βήμα 9: Η απόφαση του Κτηματολογίου
Μετά την ολοκλήρωση της διαδικασίας εκδίδεται απόφαση επί της αίτησης. Σύμφωνα με το επίσημο εγχειρίδιο, η απόφαση κοινοποιείται μέσω της εφαρμογής στον αιτούντα, αλλά και σε κάθε επηρεαζόμενο δικαιούχο ή συνδικαιούχο εμπράγματου δικαιώματος.
Βήμα 10: Πώς ασκείται προσφυγή;
Εάν υπάρχει διαφωνία με την απόφαση προβλέπεται δυνατότητα δικαστικής προσφυγής. Σύμφωνα με το εγχειρίδιο εφαρμογής του Ν. 5142/2024, η προσφυγή υποβάλλεται ενώπιον του Κτηματολογικού Δικαστή μέσα σε προθεσμία δύο (2) μηνών από την κοινοποίηση της απόφασης και εγγράφεται στο κτηματολογικό φύλλο του ακινήτου.
Εάν η δίμηνη προθεσμία παρέλθει χωρίς να ασκηθεί προσφυγή, η απόφαση οριστικοποιείται και πραγματοποιείται η διόρθωση στα κτηματολογικά διαγράμματα.
Η εφαρμογή διαθέτει επίσης ενότητες για άσκηση και παρακολούθηση προσφυγών, ώστε ο ενδιαφερόμενος να μπορεί να βλέπει την κατάσταση της υπόθεσής του.
Οι υποθέσεις που δεν υποστηρίζονται ακόμη
Ιδιαίτερη σημασία έχει μία πρακτική επισήμανση για το σημερινό στάδιο λειτουργίας της πλατφόρμας. Σύμφωνα με την επίσημη ανακοίνωση του Ελληνικού Κτηματολογίου, το «metavoles» υποστηρίζει επί του παρόντος αιτήσεις στις οποίες όλοι οι εμπλεκόμενοι, σύμφωνα με τα στοιχεία του Κτηματολογίου, είναι φυσικά ή νομικά πρόσωπα. Δεν υποστηρίζονται ακόμη περιπτώσεις στις οποίες εμπλέκονται το Ελληνικό Δημόσιο, φορείς της Γενικής Κυβέρνησης ή ακίνητα αγνώστου ιδιοκτήτη.
Η διάκριση αυτή αφορά το παρόν στάδιο λειτουργίας της ηλεκτρονικής πλατφόρμας και πρέπει να διακρίνεται από το ευρύτερο νομοθετικό πλαίσιο του ν. 5142/2024.
Συμπέρασμα
Η λειτουργία του «metavoles» σηματοδοτεί κάτι περισσότερο από την εισαγωγή μιας νέας ηλεκτρονικής υπηρεσίας. Η αίτηση, η γεωμετρική τεκμηρίωση, η συμμετοχή των επηρεαζόμενων δικαιούχων, η υποβολή αντιρρήσεων, η εξέταση της υπόθεσης και η έκδοση της απόφασης εντάσσονται πλέον σε ένα ενιαίο θεσμικό και ψηφιακό πλαίσιο. Το ίδιο το Ελληνικό Κτηματολόγιο περιγράφει τη νέα πλατφόρμα ως σύστημα που καλύπτει ολόκληρο τον κύκλο της διαδικασίας, από την αρχική αίτηση έως την τελική έκβασή της.Για τον επαγγελματία, η ουσιαστική αλλαγή βρίσκεται ακριβώς σε αυτή τη νέα αρχιτεκτονική: στον ορθό προσδιορισμό της ζητούμενης γεωμετρικής μεταβολής και των επηρεαζόμενων δικαιωμάτων, στη συνδυασμένη νομική και τεχνική αντιμετώπιση της υπόθεσης και στη σωστή παρακολούθηση των επιμέρους σταδίων μέχρι την οριστικοποίηση της διόρθωσης.Τέλος, ο ν. 5142/2024 διευκρινίζει ότι η νέα διοικητική διαδικασία δεν αποτελεί αναγκαία προδικασία για την άσκηση των προβλεπόμενων δικαστικών αγωγών και αιτήσεων διόρθωσης των κτηματολογικών εγγραφών.
Η νέα ηλεκτρονική διαδικασία φαίνεται αρκετά πολύπλοκη. Για το λόγο αυτό, απαιτείται στοχευμένη καθοδήγηση και επιμελής προετοιμασία του φακέλου. Αναμένουμε να δούμε πως θα λειτουργήσει και θα εξελιχθεί.
Ναταλία (Ευθαλία) Κ. Νεραντζάκη, Δικηγόρος
Νομική Σχολή, Δημοκρίτειο Παν/μιο Θράκης
Μεταπτυχιακές Σπουδές, Φορολογικό Δίκαιο, ΕΚΠΑ
Email:natalianeratzakh@outlook.com
natalianeratzakilawoffice.gr